به خود قانع باشیم.
مطلبي تحت عنوان «از مانور تجمل تا زندگي قسطي» در شماره ي 223 نشريه ي آذر پيام به چاپ رسيده بود. اتفاقاً همزمان با اين برخورد، به درخواست يكي از دوستان در مورد «اقتصاد سالم» تحقيق مي كردم. لذا بر آن شدم تا مطلب زيباي آقاي رشيدي را كه ديدگاه اقتصادي جامعه را قبل از سال 69 و بعد از آن به درستي و با ظرافت تحليل كرده بود، با ذكر مدل صحيح تكميل كنم.
دوستان برای مشاهده ی مطلب «از مانور تجمل تا زندگي قسطي» به وبلاگ عصر تدبیر (لینک کرده ام) مراجعه کنند.
حد وسطي كه ميان (تظاهر به فقر) و (تفاخر به ثروت) وجود دارد، نقطه ي كور اقتصاد اسلامي است.
خواستن و حركت در مسير رسيدن به خواسته نتيجه اش تفاخر به ثروت است و هرگاه چنين باشد جامعه به رذيلت كنوني گرفتار خواهد شد.
خواستن و عدم حركت در مسير رسيدن به خواسته
هم همان زهد فروشي است كه در سالهاي دهه ي60 گرفتارش بوديم.فقر چيزي جز احساس نداري يا كم داري نيست، لذا اگر به داشته ي خود قانع نباشيم و احساس خواستن در ما وجود داشته باشد، هرچند ميليونها و بل ميلياردها داشته باشيم باز هم فقيريم.
بيش نخواستن و راضي و قانع بودن به آنچه معتقديم خدا قسمتمان كرده، ثروتي بي مثال است.
بجاي اينكه بخواهيم فقير يا ثروتمند باشيم، بايد آنچه هستيم باشيم.
و بجاي اينكه چشممان به اين و آن باشد، بايد مراقب خود باشيم.
رسول الله(ص): القناعة مال لا ينفد
كنز العمال-7080
معني اقتصاد:
در دنياي امروز از اقتصاد به علم سرمايه داري تعبير مي شود، اين تعريف و تعبير هيچ ارتباطي به آنچه مفهوم كلمه ي عربي اقتصاد مي رساند، ندارد. اقتصاد در اصل و ريشه از«قصد» و به معني (ميانه روي) است. و در برآيند روايات و احاديث با قناعت به يك معني آمده است.
الامام علي(ع): الاقتصاد نصف المؤونة غرر الحكم-565
رسول الله(ص): الاقتصاد في النفقة نصف المعيشة
كنز العمال-5434
الامام علي(ع): غاية الاقتصاد القناعة
غرر الحكم-6364نتيجه ي قناعت پيشه بودن آنقدر بزرگ و با اهميت است كه عدول از آن راه رشد را بر انسان بسته و او را از رسيدن به تقرب الهي باز داشته و او را به موجودي مفلوك و وامانده تبديل خواهد كرد.
الامام علي(ع): من اقتصد في الغنا و الفقر فقد استعد لنوائـب الدهر
غرر الحكم-9048رسول الله(ص): من اقتصد اغناه الله
تنبيه الخواطر-ج1-ص167الامام علي(ع): المومن سيرتـه القصد و سنتـه الرشد
غرر الحكم-1501در فرهنگ اسلامي ارتباط تنگاتنگي ميان اقتصاد سالم و ارزش هاي والاي انساني وجود دارد تا جايي كه بدون رعايت سلامت در اقتصاد نمي توان به اين ارزش ها دست يافت.
الامام علي(ع): من عقل قنع
غرر الحكم-7724الامام علي(ع): ينبغي لمن عرف نفسه ان يلزم القناعة والعفة
غرر الحكم-10927الامام علي(ع): من شرف الهمة لزوم القناعة
غرر الحكم-9435الامام علي(ع): من عز النفس لزوم القناعة
غرر الحكم-9452قناعت با خسّت تفاوت بسيار دارد. قناعت حسن است و خسّت قبح. در پسنديده بودن اين صفت، امام حسن(ع) فرمايشي بغايت زيبا دارد و آن را از بخشندگي فراتر مي داند:
اِعلم انّ مروةَ القناعة و الرضا اكثر مِن مروةِ الاعطاء
ميزان الحكمة-17132و در تمجيد از قناعت همين بس كه امير المومنين علي(ع) آنرا نه وسيله اي براي نيل به حيات طيبه، بلكه آنرا عين حيات طيبه مي داند:
لمّا سُئِلَ عَن قولِهِ تعالي «فَلَنُحيِيَنَّهُ حَياةً طَيِّبَةً
»قالَ: هِيَ القَناعَة
نهج البلاغه-حكمت 229بي نيازي و غنا در قناعتي است كه ريشه در اندرون آدمي دارد و يافتن آن در ثروت امري محال است. چراكه قناعت تنها حد دنياست. ناگزير بايد جايي اين عطش سيري ناپذير متوقف گردد و اين يعني قانع شدن به همان حد. لذا بهتر است همين الآن قانع شويم و الّا؛ چشم تنگ دنيا دوست را يا قناعت پر كند يا خاك گور.
الامام علي(ع): من لم ينفعه اليسير لم ينفعه الكثير
بحار-ج78ص71